Wraz z rozpoczęciem nowego roku szkolnego wchodzą w życie długo wyczekiwane zmiany w prawie oświatowym, które znacznie ułatwią funkcjonowanie spółdzielniom uczniowskim. Od 1 września zasady ich tworzenia oraz prowadzenia stają się proste i przejrzyste. Koniec z niejasnościami prawnymi i biurokratycznym gąszczem – teraz młodzi przedsiębiorcy będą mieli znacznie łatwiej!
Czym jest spółdzielnia uczniowska i dlaczego warto ją założyć?
Spółdzielnia uczniowska to organizacja uczniów prowadzona przez nich samodzielnie pod opieką nauczyciela – opiekuna. Spółdzielnie uczniowskie tworzy się, żeby kształtować wśród uczniów przedsiębiorczość i umiejętność zespołowego myślenia. Aktywność w spółdzielni daje okazję zdobycia wiedzy o prowadzeniu działalności gospodarczej, zarządzaniu finansami, marketingu czy organizacji pracy. W ramach spółdzielni uczniowie mogą prowadzić na rzecz szkoły i rówieśników działalność:
- usługową, handlową i wytwórczą np. słynne szkolne sklepiki, produkcja rękodzieła czy drobne usługi
- społeczno-kulturalną, edukacyjną i promocyjną czyli organizacja wydarzeń, akcji charytatywnych czy warsztatów – także dla środowiska lokalnego
Główne zalety spółdzielni uczniowskiej
O tym, że spółdzielnie uczniowskie są świetnym narzędziem by w praktyce wykorzystać zdobytą w szkole wiedzę, chyba nie trzeba nikogo przekonywać. Mimo to, przyjrzyjmy się jej najważniejszym zaletom
- Praktyczna nauka przedsiębiorczości – uczniowie zdobywają doświadczenie w zarządzaniu, planowaniu budżetu oraz marketingu
- Rozwój kompetencji miękkich – praca w spółdzielni uczy odpowiedzialności, pracy w zespole, podejmowania decyzji i rozwiązywania problemów
- Kształtowanie postaw społecznych – wypracowane środki trafiają na cele wspólne (np. zakup sprzętu dla szkoły, wycieczki czy akcje charytatywne), co buduje poczucie wspólnoty
- Bezpieczne środowisko do eksperymentowania – młodzież uczy się podstaw rynku bez ryzyka biznesowego
- Rozwiązanie szkolnych problemów – brak szkolnego sklepiku lub wydarzeń, które integrowałyby szkolną społeczność? No właśnie, te wszystkie braki może zapełnić działalność spółdzielni uczniowskiej. W końcu, kto wie lepiej, czego potrzeba uczniom, niż sami uczniowie?
Co dokładnie zmienia nowa ustawa?
Dotychczas brakowało jednoznacznych przepisów, które regulowałyby działalność spółdzielni uczniowskich, co rodziło obawy o kwestie podatkowe, rejestrację czy księgowość. Nowelizacja ustawy – Prawo oświatowe wreszcie to porządkuje:
- Brak KRS i osobowości prawnej – spółdzielnia nie jest firmą w rozumieniu Prawa przedsiębiorców i nie wymaga rejestracji w KRS ani załatwiania skomplikowanych formalności sądowych
-
Prosta ewidencja zamiast pełnej księgowości – spółdzielnia nie musi prowadzić skomplikowanych ksiąg rachunkowych na podstawie ustawy o rachunkowości – obowiązuje jedynie uproszczony wykaz przychodów, wydatków i członków. Szablony dokumentacji księgowej dla spółdzielni możesz znaleźć tutaj:
-
Jasne zasady finansowe:
-
Wpisowe od członka nie może przekraczać 10 zł (jest bezzwrotne)
-
Uczniowie nie pobierają wynagrodzeń za swoją pracę. Mogą natomiast wydać zarobione pieniądze w wybrany przez siebie sposób np. zorganizować wycieczkę lub szkolenie dla członków spółdzielni
-
Zysk nie jest dzielony między członków – w całości przeznacza się go na cele statutowe (np. wsparcie działań uczniów i szkoły)
-
Co jeszcze musisz wiedzieć?
Jak założyć spółdzielnię uczniowską? Inicjatywę musi podjąć co najmniej 5 uczniów (od 13. roku życia, za zgodą rodziców). Wymagana jest zgoda dyrektora szkoły oraz wyznaczenie nauczyciela-opiekuna, który czuwa nad dokumentacją i finansami. Więcej na temat zakładania spółdzielni uczniowskiej przeczytasz tutaj
Okres przejściowy: Istniejące już spółdzielnie mają czas do 1 września 2027 r. na dostosowanie swoich statutów do nowych regulacji.
A jeśli potrzebujesz wsparcia lub, po prostu, chcesz dowiedzieć się więcej o spółdzielniach uczniowskich, pamiętaj, że zawsze możesz się z nami skontaktować!